Zanim wysłałeś formularz zgłoszeniowy, pewnie przeglądałeś dziesiątki zdjęć na Instagramie: uśmiechnięci wolontariusze na tle malowniczych krajobrazów, integracja przy ognisku, lokalne festiwale. I tak, to wszystko może być częścią Twojego wolontariatu w ramach Europejskiego Korpusu Solidarności, ale gdyby cała historia kończyła się na tych zdjęciach, nie byłoby potrzeby pisać tego artykułu. 

Chcemy opowiedzieć Ci o tym, czego naprawdę możesz się spodziewać. Europejski Korpus Solidarności to jeden z najcenniejszych programów dla młodych ludzi, ale tylko wtedy, kiedy wiesz, na co się decydujesz. 

 
Czym w ogóle jest EKS? 

Europejski Korpus Solidarności to program Unii Europejskiej skierowany do osób między 18. a 30. rokiem życia. Umożliwia wyjazd na wolontariat do innego kraju europejskiego, zazwyczaj na okres od 2 do 12 miesięcy. W odróżnieniu od wielu innych form wyjazdów, EKS w całości pokrywa koszty: masz zagwarantowane zakwaterowanie, wyżywienie lub ekwiwalent, ubezpieczenie zdrowotne, kurs językowy oraz kieszonkowe. 

Projekty dotyczą różnych obszarów: ochrony środowiska, pracy z młodzieżą, kultury, wsparcia osób z niepełnosprawnościami, pomocy uchodźcom czy działalności w lokalnych organizacjach. Każdy projekt ma swojego koordynatora, zarówno po stronie organizacji wysyłającej, jak i przyjmującej. 

Pierwsze tygodnie: adaptacja, która może zaskoczyć 

Większość wolontariuszy przyznaje, że pierwsze dwa-trzy tygodnie to najtrudniejszy etap. Nowe miasto, obcy język w tle, nieznane zasady panujące w organizacji i często poczucie, że jeszcze nie wiesz, czym właściwie masz się zajmować. 

To całkowicie normalne. Organizacje przyjmujące wiedzą, że potrzebujesz czasu na wdrożenie i dobry koordynator nie wrzuci Cię od razu na głęboką wodę. Jeśli masz wrażenie, że mijają tygodnie, a nikt nie wie, co z Tobą zrobić  to sygnał, żeby porozmawiać z mentorem lub organizacją wysyłającą. 

👉 Praktyczna rada: Zanim wyjedziesz, warto dokładnie poczytać umowę wolontariacką (tzw. volunteering agreement) i upewnić się, że zakres Twoich zadań jest jasno opisany. 

 
Zakwaterowanie: od pokoju w centrum po wiejski domek 

Standard zakwaterowania różni się znacząco w zależności od organizacji i kraju. Jedni wolontariusze mieszkają w samodzielnych mieszkaniach, inni dzielą przestrzeń z innymi uczestnikami projektu lub z lokalnymi pracownikami organizacji. 

Warto wiedzieć, że mieszkanie z innymi wolontariuszami z różnych krajów to często największy skarb całego wyjazdu, ponieważ tu rodzą się przyjaźnie, które trwają latami. Z drugiej strony, jeśli wolisz więcej prywatności, intensywne życie wspólne może być wyzwaniem. 

Zakwaterowanie powinno być opisane w dokumentach projektowych. Jeśli coś jest niejasne, pytaj organizację wysyłającą przed podpisaniem umowy, nie po przyjeździe. 

Kieszonkowe: na co wystarczy, a na co nie? 

Wysokość kieszonkowego jest ustalona przez Komisję Europejską i zależy od kraju przyjmującego. W krajach zachodnioeuropejskich wynosi zazwyczaj od 150 do 200 euro miesięcznie, ale pamiętaj do tego dochodzą pokryte przez projekt koszty zakwaterowania i wyżywienia, więc realnie kieszonkowe przeznaczasz na wydatki osobiste. 

Nie starczy na wystawne restauracje czy weekendowe city breaki co dwa tygodnie. Ale przy rozsądnym planowaniu pozwala normalnie żyć, a nawet odkładać na lokalne wypady. Wielu wolontariuszy podkreśla, że nauczyło się w tym czasie naprawdę budżetować i że to jedna z cenniejszych lekcji całego wyjazdu. 

Bariera językowa: strach przed nią jest gorszy niż ona sama 

Projekty EKS formalnie są wielojęzyczne, a językiem roboczym najczęściej bywa angielski. Masz też prawo do kursu językowego w języku kraju przyjmującego finansowanego z projektu w przypadku wolontariatu długoterminowego. 

Prawda jest taka, że większość wolontariuszy przyjeżdża bez znajomości lokalnego języka i jakoś daje radę. Ale też ci, którzy potraktują kurs poważnie i zaczną używać języka w codziennych sytuacjach, wyjadą z czymś, czego nie da się kupić, czyli prawdziwą, praktyczną znajomością nowego języka. 

Relacje z organizacją przyjmującą: klucz do całego doświadczenia 

Organizacja przyjmująca w dużej mierze decyduje o tym, jak będziesz się czuć przez cały pobyt. Dobry koordynator sprawia, że czujesz się częścią zespołu, ma dla Ciebie czas, pyta o Twoje potrzeby i daje przestrzeń na inicjatywę. Słaby koordynator znika na tygodnie i zostawia Cię samego z niepewnością. 

Zanim wyjedziesz, warto poszukać opinii o organizacji, do której aplikujesz. Grupy na Facebooku dla wolontariuszy EKS czy fora dla uczestników programu Erasmus+ to świetne miejsca, gdzie możesz zapytać innych o ich doświadczenia. 

Jeśli w trakcie pobytu coś idzie nie tak masz prawo zgłosić problem do organizacji wysyłającej. Nie jesteś skazany na złe warunki w ciszy. 

Co daje EKS na dłuższą metę? 

Wolontariat EKS to nie tylko przygoda, ale formalne doświadczenie, które jest dokumentowane. Po zakończeniu projektu otrzymujesz Youthpass, czyli europejski certyfikat potwierdzający Twój udział i zdobyte kompetencje. Zachęca on Cię do refleksji nad tym, czego się nauczyłeś: pracy w międzykulturowym środowisku, zarządzania czasem, komunikacji, rozwiązywania konfliktów. 

Więcej o tym, czym jest Youthpass i jak z niego korzystać, możesz przeczytać w naszym artykule: Czym jest Youthpass i dlaczego zmienia spojrzenie na twoje Erasmusowe przygody? 

Poza certyfikatem wracasz ze zmienioną perspektywą. Widzisz swój kraj z zewnątrz, rozumiesz, że problemy, które wydawały Ci się lokalne, są często wspólne dla całej Europy oraz, że da się je rozwiązywać razem. 

 
Dla kogo jest wolontariat ? 

EKS jest dla Ciebie, jeśli: 

• Chcesz zrobić coś znaczącego, a nie tylko „zobaczyć świat” 

• Jesteś gotowy na dyskomfort adaptacji i traktujesz go jako część procesu 

• Interesuje Cię praca w sektorze pozarządowym, społecznym lub kulturalnym 

• Chcesz poznać Europę od środka przez codzienną pracę z lokalną społecznością, a nie przez okno autokaru 

EKS może nie być dla Ciebie, jeśli szukasz wyłącznie wakacyjnej przygody albo oczekujesz luksusowych warunków. Ale jeśli wyjedziesz z otwartą głową i realistycznymi oczekiwaniami jest duża szansa, że to będzie jedno z najważniejszych doświadczeń w Twoim życiu. 

Przekonał się o tym między innymi Martin, który zaczął jako wolontariusz, a dziś jest trenerem prowadzącym projekty międzynarodowe. Przeczytaj jego historię: Od wolontariusza do trenera | Wywiad z Martinem – Hiszpan w Islandii. 

Jak zacząć? 

Aplikacja do projektów EKS odbywa się przez platformę https://youth.europa.eu/  Znajdziesz tam bazę dostępnych projektów z całej Europy. Ponad to, możesz filtrować je po kraju, temacie i czasie trwania. 

Zanim zaaplikujesz, warto też skontaktować się z organizacją wysyłającą w swoim regionie. Mogą one pomóc Ci przygotować aplikację, wyjaśnić procedury i odpowiedzieć na pytania, które trudno znaleźć na oficjalnych stronach.